Qarabağ Gündəm Cəmiyyət Hadisə Siyasət Dünya Sağlamlıq Sosial-İqtisadi
Artıq pis xatirələri yaddaşdan silmək mümkün olacaq
Artıq pis xatirələri yaddaşdan silmək mümkün olacaq

Pis xatirələri və travmatik geri hadisələr barədə düşüncələri silmək bir çox psixi sağlamlıq problemlərinin müalicəsində mühüm addım ola bilər. Alimlər mənfi xatirələri zəiflətmək üçün müsbət xatirələri yenidən aktivləşdirmək vasitəsi ilə perspektivli bir yanaşma hazırlayıblar.

Bizimyol.info "trthaber"ə istinadən xəbər verir ki, beynəlxalq tədqiqatçılar qrupu çox günlük təcrübədə 37 iştirakçıdan təsadüfi sözləri mənfi təsvirlərlə əlaqələndirməyi xahiş edib. Daha sonra bu münasibətlərin yarısını yenidən proqramlaşdırmağı və pis xatirələrə "müdaxilə etməyi" sınaqdan keçiriblər.

Tədqiqatçılar dərc etdikləri məqalədə aşağıdakı açıqlamaları veriblər: "Biz bu prosedurun mənfi xatirələrin xatırlanmasını zəiflətdiyini və müsbət xatirələrin qeyri-ixtiyari cəlb edilməsini artırdığını aşkar etdik".

Tədqiqat zamanı insan xəsarətləri və ya təhlükəli mənfi təsvirlər dinc mənzərələr və ya gülən uşaqlar kimi müsbət şəkilləri ehtiva edən tanınmış məlumat bazalarından istifadə edilib.

İlk axşam iştirakçılar mənfi görüntüləri tədqiqat üçün yaradılmış cəfəng sözlərlə əlaqələndirmək üçün yaddaş təlimi aldılar. Ertəsi gün bu xatirələr yuxu ilə möhkəmləndikdən sonra sözlərin yarısı müsbət obrazlarla əlaqələndirilərək yenidən kodlaşdırılıb.

İkinci gecə, yaddaşın saxlanması vacib olduğu bilinən sürətli göz hərəkəti olmayan yuxu mərhələsində iştirakçılara cəfəng sözlərin səs yazıları səsləndirilib. Bu dövrdə beyin fəaliyyəti elektroensefaloqrafiya ilə izlənilib.

Beyində emosional yaddaşın işlənməsi ilə əlaqəli olan teta dalğası aktivliyinin audio yaddaş siqnallarına cavab olaraq artdığı və müsbət siqnallar üçün əhəmiyyətli dərəcədə yüksək olduğu müşahidə edilib.

Ertəsi gün və bir neçə gün sonra aparılan sorğular iştirakçıların müsbət xatirələrlə qarışmış pis xatirələri daha az xatırladığını göstərib. Bu sözlərlə əlaqəli müsbət xatirələr mənfi olanlardan daha çox yada düşüb və onlar daha müsbət emosional işıqda qiymətləndirilib.

Tədqiqatçılar: "Qeyri-invaziv yuxu müdaxiləsi mənfi xatirələri və emosional reaksiyaları dəyişdirə bilər. Bizim tapıntılarımız travma və ya patoloji xatirələrin müalicəsi ilə bağlı yeni perspektivlərə yol aça bilər", - deyə o qed edib.

Tədqiqat hələ ilkin mərhələdə olsa da, bu metodun perspektivli olduğu bildirilir. Daha mürəkkəb xatirələrin real dünya şəraitində necə təşkil oluna biləcəyini və bu təsirlərin nə qədər davam edə biləcəyini araşdırmaq üçün araşdırmalar davam edir.

Araşdırmanın təfərrüatları "Proceedings of the National Academy of Sciences" (PNAS) jurnalında dərc olunub.

Qadir, Bizimyol.info

Son xəbərlər
Bütün xəbərlər »