“İranın bu günkü məqamında Türkiyənin mövqeyi regional tarazlığın axtarışının ən bariz nümunələrindən biri kimi önə çıxır. İranla uzun quru sərhədi, dərin iqtisadi və ticari əlaqələri və regional təhlükəsizlik arxitekturasında mərkəzi mövqeyinə görə Türkiyə İrandakı hər bir inkişafı birbaşa hiss edəcək ölkələrdən biridir. Xarici işlər naziri Hakan Fidanın açıqlamaları Ankaranın bu prosesi necə şərh etdiyini açıq şəkildə göstərir. Türkiyə regional sabitliyin və təhlükəsizliyin qorunmasına üstünlük verən bir yanaşma tətbiq edir. İrana qarşı mümkün hərbi müdaxiləyə açıq şəkildə qarşı çıxır. Bu mövqe ideoloji həmrəyliyin ifadəsi deyil, geosiyasi reallığın diktə etdiyi bir zərurətdir”.
Bu barədə Bizimyol.info xəbər portalına beynəlxalq münasibətlər üzrə ekspert Mehmet Gökhan Özçubukçu danışıb. Ekspert qeyd edib ki, Türkiyə üçün İrandakı genişmiqyaslı böhran çoxşaxəli risklər daşıyır: “Nəzarətsiz qeyri-sabitlik yeni bir miqrasiya dalğasının yaranma ehtimalını gücləndirə bilər. Sərhəd təhlükəsizliyi, terrorizmə qarşı mübarizə və daxili sabitlik baxımından ciddi problemlər yarada bilər”.
Mehmet Gökhan ÖzçubukçuEkspertin fikrincə, eyni zamanda, İranın zəifləməsi və ya parçalanması bölgədə radikal və ya nəzarətsiz aktyorlar tərəfindən doldurula biləcək yeni güc boşluqları yaradacaq: “Ankaranın hərbi müdaxiləyə qarşı uzaq mövqeyi, məhz bu risklərin fərqində olmaqdan irəli gəlir. Türkiyənin yanaşması, regional problemlərin xarici müdaxilələr yolu ilə deyil, dialoq və diplomatiya yolu ilə həll edilməli olduğu ənənəvi xarici siyasət xətti ilə də uyğundur. Ankara, İrandakı daxili inkişafların İran xalqının və siyasi aktyorların öz dinamikası ilə formalaşmalı olduğunu iddia edir. Xarici qüvvələrin tətbiq etdiyi həllin davamlı sabitlik yaratmayacağına inanır”.
Mehmet Gökhan Özçubukçu bildirib ki, İranın sərgilədiyi mövqe ABŞ-nin sərt ritorikasına kəskin ziddir: Vaşinqton lazım gələrsə, təzyiqi artırmağa və hərbi variantı masada saxlamağa üstünlük versə də, Ankara böhranın idarə olunmasına və yayılma təsirləri riskini məhdudlaşdırmağa üstünlük verir”.
İradə Cəlil, Bizimyol.info
