Müasir təbabətin ən diqqətçəkən nailiyyətlərindən sayılan ürək transplantasiyası, düşündüyünüz kimi təkcə toxuma və qan uyğunluğu kimi şərtləri tələb etmir. Cins də nəzərə alınır. Yaxşı amma niyə?

Bizimyol.info "webtekno"ya istinadən xəbər verir ki, dünyada hər il təqribən 5 min ürək transplantasiyası həyata keçirildiyi halda, transplantasiya edilən hər 4 ürəkdən az qala 3-ü kişilərə məxsusdur. Qadının ürəyi ürək deyilmi?

Nadir hallarda qadın ürəyi kişiyə köçürülə bilər, lakin çoxlu fərqlər var. Ürək transplantasiyasında cinsin rolunu öyrəndikdən sonra kişilərin ürəyinə deyilən sözləri geri ala bilərsiniz.

Təxmini ürək kütləsinə görə kişilər və qadınlar arasında fərq var

Ürək transplantasiyasında cinsiyyət xəstənin nəticələrinə təsir edə biləcək mühüm amildir. Araşdırmalar göstərir ki, kişi və qadın ürəkləri arasında ölçü və struktur fərqlər var.

Ümumiyyətlə qadınların ürəyi kişilərin ürəyindən kiçikdir. Bu o demək ola bilər ki, əgər qadın ürəyi kişi xəstəyə köçürülsə, ürək kifayət qədər qan vura bilməyəcək.

Orqan nəqli ölçülərinə bədən çəkisi də daxildir. Bədən çəkisi ilə ürək ölçüsü arasında birbaşa əlaqə var. Məsələn, bir qadının ürəyinin böyük və kilolu bir kişiyə köçürülməsinə ümumiyyətlə üstünlük verilmir.

Hormonal fərqlər də donor seçiminə təsir edir

Transplantasiya seçimində başqa bir amil ürək sağlamlığının kişi və qadınlarda fərqli işləməsidir. Qadınlar ürək xəstəliklərinə qarşı daha davamlı ola bilər. Qadınların ümumiyyətlə daha güclü immun sisteminə malik olmasına əlavə olaraq, bu fərqlər transplantasiya edilmiş ürəyin funksionallığına və uzunmüddətli sağ qalmasına təsir göstərə bilər.

Ölüm riski arta bilər

Amerika Ürək Dərnəyinin toplantısında əks cinsdən olan donordan ürək nəqlindən sonra ölüm riskinin donoru eyni cinsdən olanlara nisbətən yüzdə 15 daha çox olduğu bildirilib. Ən aşağı sağ qalma nisbəti qadından kişiyə ürək nəqlidir.

Ancaq kişilərin ürəyi bu baxımdan daha çox işləkdir. Çünki kişi donordan qadına transplantasiya edildikdən sonra orqanın rədd edilməsi ehtimalı ürəyin qadından alınmasından çox deyil.

Təbii ki, cins tək şərt deyil

Xüsusilə ürək transplantasiyasında cinsiyyət ön plana çıxsa da, transplantasiyanı həyata keçirmək üçün başqa faktorlar da nəzərə alınır.

Resipiyentin və donorun qan qrupu, ümumi sağlamlıq vəziyyəti və transplantasiyadan əvvəl/sonrası qayğı keyfiyyəti daxildir.

Nəhayət, ürək transplantasiyasına cins fərqləri, orqan uyğunluğu və immun sisteminin reaksiyaları daxil olmaqla, bioloji və tibbi amillərin kompleks dəsti təsir edir. Bu səbəblə ürək digər orqanlara nisbətən orqan nəqli sıralamasında daha aşağıda qala bilər.

Ancaq bütün bu problemlərin öhdəsindən gəlmək və qadınların ürəyini kişilərə köçürərək ən yaxşı nəticələri təmin etmək üçün araşdırma və inkişaf mütəmadi olaraq davam edir.

Qadir, Bizimyol.info